Ngày 20/8/2026, đại diện Trung tâm Hòa giải Việt Nam (VMC) thuộc Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) gồm Giám đốc Nguyễn Thị Mai và các Hòa giải viên của VMC đã tham gia Hội thảo khoa học quốc tế “Nâng cao hiệu quả các phương thức giải quyết tranh chấp thay thế (ADR) trong giải quyết tranh chấp thương mại và đầu tư tại thành phố Hồ Chí Minh”. Hội thảo do Viện Nghiên cứu Kinh tế - Xã hội (RISE) thuộc Trường Đại học Sài Gòn phối hợp với Quỹ Konrad Adenauer Stiftung (KAS) tại Việt Nam tổ chức, là diễn đàn chuyên sâu nhằm cập nhật xu hướng hòa giải quốc tế, tăng cường cơ chế phối hợp liên ngành và hoàn thiện hệ sinh thái ADR tại Tp. HCM, từ đó góp phần cải thiện môi trường đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Toàn cảnh Hội thảo khoa học quốc tế

Sự kiện quy tụ các chuyên gia pháp lý, hòa giải viên, trọng tài viên hàng đầu đến từ Úc, Đức; đại diện các tổ chức ADR uy tín trong nước và khu vực (VIAC, VMC, VICMC, DIHK, SIAC,…), cùng đại diện cơ quan quản lý nhà nước, tòa án, thi hành án, giới luật sư và cộng đồng doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp nước ngoài. Trong bối cảnh Tp. HCM đang tích cực chuyển mình trở thành Trung tâm Tài chính Quốc tế, các phương thức giải quyết tranh chấp ngoài tòa án (ADR) như hòa giải và trọng tài đóng vai trò then chốt trong việc duy trì môi trường kinh doanh minh bạch, an toàn và hấp dẫn nhà đầu tư.

Tại phiên thảo luận chung, GS.TS. Mai Hồng Quỳ - Nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh, Hòa giải viên VMC và Trọng tài viên VIAC – đã phân tích quá trình hình thành, giá trị cốt lõi và xu hướng phát triển mạnh mẽ của các phương thức giải quyết tranh chấp thay thế (ADR) trên thế giới cũng như tại Việt Nam, đồng thời, đề xuất mô hình ADR Hub phù hợp với định hướng phát triển của TP. Hồ Chí Minh. Tại đây, các chuyên gia nhận định việc hoàn thiện thể chế, chuẩn hóa đội ngũ hòa giải viên theo tiêu chuẩn quốc tế và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong hòa giải chính là “chìa khóa” cốt lõi để nâng cao niềm tin của doanh nghiệp, đưa TP. Hồ Chí Minh bứt phá thành một điểm đến giải quyết tranh chấp uy tín (ADR Hub) của khu vực.

GS.TS. Mai Hồng Quỳ chia sẻ tại phiên thảo luận

Tại phiên thảo luận chuyên sâu về hòa giải thương mại, câu hỏi làm thế nào để nâng cao niềm tin của doanh nghiệp vào hòa giải tiếp tục được đào sâu. Theo GS.TS. Mai Hồng Quỳ, rào cản lớn nhất hiện nay xuất phát từ việc doanh nghiệp và giới luật sư chưa có nhận thức đầy đủ và sâu sắc về hòa giải thương mại. Từ thực tiễn này, bà nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết trong việc đào tạo đội ngũ hòa giải viên khách quan với chuyên môn cao cũng như tăng cường truyền thông và lan tỏa các giá trị ưu việt của hòa giải thương mại: linh hoạt, bảo mật, tối ưu thời gian và chi phí, bảo toàn quan hệ hợp tác kinh doanh bền vững. Đặc biệt, trao đổi về những khó khăn khi sử dụng hòa giải trong các tranh chấp có yếu tố nhà nước, GS.TS. HGV. Mai Hồng Quỳ cũng chia sẻ nhiều kinh nghiệm thực tiễn phong phú cùng các giải pháp tháo gỡ rào cản từ quá trình hành nghề hòa giải viên tại VMC.

Bà Nguyễn Thị Mai – Giám đốc Trung tâm Hòa giải Việt Nam (VMC) tham gia tham luận tại phiên hòa giải thương mại

Cùng tham luận tại phiên đầu tiên, bà Nguyễn Thị Mai – Giám đốc Trung tâm Hòa giải Việt Nam (VMC) – khẳng định khung pháp lý và thể chế chính là yếu tố quyết định niềm tin của doanh nghiệp trong việc lựa chọn giải quyết tranh chấp thông qua hòa giải thương mại. Dưới góc nhìn của người chủ trì và trực tiếp tham gia xây dựng Nghị định số 22/2017/NĐ-CP về hòa giải thương mại, bà Nguyễn Thị Mai nhìn nhận Nghị định này hiện không còn đáp ứng được tốc độ phát triển thực tiễn và nhu cầu giải quyết tranh chấp ngày càng đa dạng của thị trường, do đó cần sớm xây dựng và ban hành Luật Hòa giải thương mại tại Việt Nam. Đồng thời, Giám đốc VMC Nguyễn Thị Mai nhấn mạnh cần có sự quan tâm sát sao từ các cơ quan quản lý nhà nước, đặc biệt, đề cao vai trò đồng hành của Tòa án trong việc công nhận và thi hành kết quả hòa giải thành. Bà khẳng định, Tòa án có thực sự ủng hộ và tạo điều kiện thi hành hay không chính là “thước đo” quyết định; bởi nếu thiếu đi sự hỗ trợ pháp lý từ cơ quan tư pháp, sẽ khó có thể tạo dựng niềm tin sử dụng hòa giải thương mại trong cộng đồng doanh nghiệp.

LS. Hoàng Nguyễn Hạ Quyên - Phó Giám đốc VMC - điều phối phiên thảo luận thứ hai về hòa giải thương mại

Tiếp nối chương trình, phiên thảo luận thứ hai với chủ đề “Hòa giải trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng và ODR” diễn ra dưới sự dẫn dắt của điều phối viên LS. Hoàng Nguyễn Hạ Quyên - Phó Giám đốc VMC; Trọng tài viên VIAC và SIAC; Luật sư điều hành tại LNT & Partners. PGĐ. Hoàng Nguyễn Hạ Quyên đã cung cấp góc nhìn tổng quan về bối cảnh hòa giải thương mại trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng và nhu cầu cấp thiết của giải quyết tranh chấp trực tuyến (ODR - Online Dispute Resolution) tại Việt Nam. Bối cảnh này gắn liền với thực tế TP.HCM và cả nước đang bước vào giai đoạn đầu tư hạ tầng quy mô lớn. Hàng loạt dự án như Metro TP.HCM, Metro Hà Nội hay đường sắt cao tốc Bắc Nam có tổng vốn dự kiến lên tới hàng trăm tỷ USD, kéo theo nhu cầu về một cơ chế giải quyết tranh chấp nhanh, hiệu quả và phù hợp với đặc thù kỹ thuật của các hợp đồng xây dựng. Các chuyên gia đồng thời đóng góp các tham luận ý nghĩa về thực tiễn áp dụng mô hình DB/DAAB (Ban phòng ngừa và giải quyết tranh chấp) và hoạt động hòa giải trong giải quyết các tranh chấp về cơ sở hạ tầng, xây dựng tại các tổ chức và trung tâm trong khu vực.

TS. Nguyễn Kim Dung - Hòa giải viên VMC chia sẻ tại phiên chuyên đề về hòa giải trong ngành hạ tầng và công nghệ

Trong khuôn khổ phiên thảo luận, LS. TS. Nguyễn Kim Dung - Hòa giải viên VMC; Giám đốc Pháp chế, Tổ chức Giáo dục và Đào tạo Apollo Việt Nam; Giám đốc Pháp chế, Trường Đại học Anh Quốc Việt Nam – đã mang đến góc nhìn thực tiễn về ứng dụng ODR trong hòa giải tranh chấp tài chính. Theo LS. Kim Dung, ODR phát huy hiệu quả tốt nhất ở những tranh chấp có dữ liệu đã được số hóa hoặc yêu cầu tốc độ xử lý nhanh, đặc biệt trong lĩnh vực thương mại điện tử, thương mại quốc tế, sở hữu trí tuệ, công nghệ, v.v. Phân tích sâu về lĩnh vực tài chính, bà Kim Dung nhận định phân loại tranh chấp tài chính phù hợp với ODR là tài chính tiêu dùng, fintech và ngân hàng số, thương mại và thanh toán B2B nhờ các ưu điểm nổi bật của ODR: khả năng xử lý chứng cứ số thuận tiện, tốc độ giải quyết nhanh giúp khơi thông dòng tiền, và mức độ bảo mật cao nhờ hình thức phòng họp ảo. Đây đều là những yếu tố pháp lý và công nghệ quan trọng trong việc xây dựng các dịch vụ tài chính hiện đại, tạo tiền đề cho TP. Hồ Chí Minh từng bước thực hiện mục tiêu trở thành Trung tâm Tài chính Quốc tế.

Một số hình ảnh tại sự kiện

Hội thảo về hòa giải thương mại ghi nhận nhiều trao đổi chuyên môn sâu sắc cùng kinh nghiệm thực tiễn phong phú cũng như những xu hướng phát triển của hòa giải tại Việt Nam từ các Hòa giải viên và chuyên gia trong nước và quốc tế, khẳng định hòa giải chính là một trong các yếu tố quan trọng giúp TP. Hồ Chí Minh hiện thực hóa mục tiêu trở thành Trung tâm Tài chính Quốc tế. Thông qua sự kiện, VMC tiếp tục khẳng định vai trò trong hành trình lan tỏa và xây dựng hệ sinh thái ADR hiện đại, tiếp tục cam kết đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, góp phần hoàn thiện môi trường đầu tư và kinh doanh minh bạch, bền vững tại Việt Nam trên hành trình hội nhập.